Resultaten

BEWAPENING; BUNNIK, A.C.; AMERSFOORT; VERZETSGROEP, LO/LKP; BS

Objectnr. 15265

Walther pistool, 6.35 mm, nr. 10037, (loop onklaar gemaakt). Uit het bezit van A.C. Bunnik, met zijn vrouw belangrijke verzetsdeelnemers in de verzetsgroep LO/LKP van Amersfoort, later eveneens in de BS en de Politieke Opsporingsdienst (POD).

BEWAPENING; BUNNIK, A.C.; AMERSFOORT; VERZETSGROEP, LO/LKP; BS

Objectnr. 15264

FN pistool, 7.65mm, nr.111417. Uit het bezit van A.C. Bunnik, met zijn vrouw belangrijke verzetsdeelnemers in de verzetsgroep LO/LKP van Amersfoort, later eveneens in de BS en de Politieke Opsporingsdienst (POD).

BEWAPENING; BUNNIK, A.C.; AMERSFOORT; VERZETSGROEP, LO/LKP; BS

Objectnr. 15263

Stengun 9 mm. para, nr. PL 53533. Uit het bezit van A.C. Bunnik, die met zijn vrouw belangrijke verzetsdeelnemers in de LO/LKP van Amersfoort waren, later eveneens in de BS en de Politieke Opsporingsdienst (POD).

BROERS, H.; VERZET, ARTSEN; MEIDAGEN 1940; EGODOCUMENTEN; DAGELIJKS LEVEN; BEVRIJDING; AMERSFOORT

Objectnr. 15274

Archief van H. Broers. (geboren 1903 - overleden 1972). Verzetsdeelnemer.

H. Broers was oogarts in Amersfoort, waar hij vanaf 1938 woonde en praktijk hield. Hij heeft aan het artsenprotest van maart 1943 meegedaan.

Het archief omvat ondermeer een album. Hierin doet hij verslag van de oorlogsdagen in 1940 en de laatste dagen van de oorlog in Amersfoort.

REIJNEN, L.; GEERTS, P.; STRIJDMACHT, NEDERLANDS; AMERSFOORT; VOEDSELVOORZIENING; VERZETSGROEP, DE BIE; PERS, ILLEGAAL, DE NIEUWE AMSTERDAMMER; BS; DAMINCIDENT; MONUMENTEN; BEVRIJDING; AMSTERDAM

Objectnr. 13204

Archief van L. Reijnen. Lambertus Reijnen, geboren 22 maart 1914. Verzetsdeelnemer.

L. Reijnen was in 1939 in militaire dienst en maakte deel uit van het 7e Regiment Infanterie, gelegerd bij Amersfoort. Hij vond in 1943 werk bij het Gewestelijk Arbeidsbureau in Amsterdam, nam hier deel aan het verzet (groep De Bie) en was lid van de BS - Linie Oost, die betrokken was bij de schietpartij van 5 mei 1945 in de Amsterdamse Valkenburgerstraat.

Het accent in dit archief ligt op de diensttijd en de deelname in de BS. Beide perioden zijn met documenten ruim vertegenwoordigd.

FOTOGRAFIE, CLANDESTIEN/ILLEGAAL; OORLOGSHANDELINGEN; STRIJDMACHT, GEALLIEERD; WEDEROPBOUW; VERDEDIGINGSWERKEN; MOOK; AMERSFOORT

Objectnr. 13111

Zes foto's, gemaakt tijdens en direct na de bezetting.

De fotograaf, A.F. Husken, geboren in 1914, woonde tijdens oorlog in zijn ouderlijk huis in Utrecht. Hij had van oudsher de gewoonte om rond te fietsen en te fotograferen en bleef het doen tijdens bezetting. Ook maakte hij foto's als hij
op reis was voor zijn werk als technisch instalateur.

1. vier zittende werkmannen (militairen?) met ontbloot bovenlijf (herstel van oorlogsschade?)
2. 'De Plasmolen', Mook. Opname 16 mei 1945
3. versterkingen bij Amersfoort, op afstand gefotografeerd. Opname 21 mei 1940
4. schip in haven
5. twaalf geallieerde vliegtuigen in de lucht
6. geallieerd vliegtuig in de lucht

BOERWINKEL, J.; VERZET, UNIVERSITEITEN/STUDENTEN; PERS, ILLEGAAL, DE NOTEDOP; CONCENTRATIEKAMP, AMERSFOORT; AMERSFOORT; RADSMA, D.

Objectnr. 15492

Archief van J. Boerwinkel. J. (Jan) Boerwinkel, geboren 25 september 1917 - overleden 16 september 1995. Verzetsdeelnemer.

Jan Boerwinkel studeerde rechten in Leiden. Hij startte in zijn onderduik in Amersfoort het illegale blad 'De Notedop'.

Het archief omvat administratieve documenten en voorts een verslag hoe Jan Boerwinkel en een medestudent hun vriend Douwe Radsma uit een transporttrein uit kamp Amersfoort wisten te halen.

HELSDINGEN, B. VAN; ONDERDUIK; AMERSFOORT; PERS, ILLEGAAL

Objectnr. 16738

Archief van B. van Helsdingen. B. (Bob) van Helsdingen. Jeugd.

Bob van Helsdingen was 8 jaar toen op 10 mei 1940 de oorlog uitbrak. Zijn moeder was in 1935 in het kraambed overleden en zijn vader Piet van Helsdingen was een Duitse vrouw, Gertrud Linck, hertrouwd. Piet van Helsdingen nam tijdens de oorlog enkele Joodse families in zijn huis in Amersfoort. Zoals de Duitse familie Gerst die tot aan de bevrijding ondergedoken zat. Bob mocht met niemand over de 'gasten' praten. Gertrud vormde als Duitse een perfecte dekmantel. Als de Gestapo langs kwam kon ze hen goed in het Duits afwimpelen. Piet van Helsdingen was ook actief in de ondergrondse. Voor zijn vader moest Bob soms gevaarlijke klusjes klaren, zo bracht hij de verzetskranten 'Het Parool' en 'Trouw' rond. ook
bezorgde hij briefjes met geheime boodschappen in zijn schoen.

Het archief omvat in hoofdzaak illegale kranten.

TEWERKSTELLING IN DUITSLAND; AMERSFOORT

Objectnr. 16825

Tekstplakkaat, dat op een publieke plaats in Amersfoort heeft gehangen. De bekendmaking in het Nederlands en het Duits houdt een bevel in om in Duitsland te gaan werken. De tekst: 'Amtliche Bekanntmachung / Officieele Bekendmaking (...) Auf Befehl der deutschen Wehrmacht haben sich heute / Op bevel der Duitsche Wehrmacht moeten zich heden (...)
Freistellungsscheine von zivilen oder / Bewijzen van vrijstelling van burgerlijke of (...) Gute Verpflegung, Rauchwaren und täglich 5 Gulden werden gewährt! Das Verlassen der Stadt ist grundsätzlich verboten! Der beauftragte des Reichskommissars für die Provinz Utrecht: Müller-Reinert.

GOLDSTEIN-VAN CLEEF, R.; GOLDSTEIN, F.; DEN HAAG; ONDERDUIK; KOERIERS; CONCENTRATIEKAMP, AUSCHWITZ; CONCENTRATIEKAMP, WESTERBORK; JODENVERVOLGING; ENGELANDVAARDERS; AMERSFOORT; DEN HAAG

Objectnr. 16855

Archief van R. Goldstein-Van Cleef. Rozette (Ronnie) Goldstein-van Cleef, geboren Amersfoort 28 juni 1921 - overleden Amsterdam 29 januari 2008. Jodenvervolging. Gehuwd met de heer Van Dijk en later met Fritz Goldstein.

Ronnie van Cleef was een Joods-Nederlandse verzetsstrijdster. Zij overleefde het concentratiekamp Auschwitz.

Ronnie van Cleef was een dochter van een geslaagde Joodse zakenman uit Amersfoort, die door zijn reizen in Duitsland begreep welk lot de nazi's voor de joden in petto hadden. Zij pleegde direct vanaf begin 1941 verzetswerk en werd in 1942 lid van een Haagse verzetsgroep die Joden hielp onderduiken. Zij verrichtte ondermeer koerierswerk. Door verraad werd zij in mei 1944 gearresteerd, naar het doorgangskamp Westerbork gebracht en vandaar met het laatste transport op 3 september 1944 naar het concentratiekamp Auschwitz.

Ronnie Goldstein-van Cleef was draagster van het verzetsherdenkingskruis.
Na een huwelijk met de heer Van Dijk trouwde Ronnie met Fritz Goldstein, een Engelandvaarder.

CONCENTRATIEKAMP, AMERSFOORT; SIXMA, F.L.J.; BERG, K.P.; KLOMP, J.H.; JODENVERVOLGING; KOTÄLLA, J.; LAAR, F. VAN DER; NIEUWENHUYZEN, N. VAN; MIRANDA, S. DE; WESTERVELD, B.J.; WOLTHUIS, R.; FÜRGLER, K.; HOFLAND, G.; HEUVEL, P. VAN DE; PRINS, T.; IJISBERG, J.F.; GLAS, J.J.; TOP, H.; AUENER, W.C.; GERRITSE, J.G.; BOUWHUIS, W.; LUGTHART, C.; TERECHTSTELLINGEN; GEVANGENIS, WETERINGSCHANS; OVERVALLEN; VERZETSGROEP, RAAD VAN VERZET; POLITIEKE OPSPORINGS DIENST; BS; RECHTSVERVOLGING, NAOORLOGS; LEUSDEN; AMERSFOORT; UTRECHT; AMSTERDAM

Objectnr. 17351

Archief van Roelof (Roel) Wolthuis (Amsterdam, 15-11-1916 – Zeist, 6-12-2009). Verzetsdeelnemer.

Tijdens de bezettingsjaren was Roelof (Roel) Wolthuis Gewestelijk Commandant van de Raad van verzet (RVV) in de omgeving van Utrecht. Gedurende een tijd zat hij gevangen in Kamp Amersfoort, maar wist te ontsnappen. Daarna keerde hij terug als Commandant van de RVV in de omgeving van Utrecht, en gaf hij op vrijdag 11 februari 1944 leiding aan een mislukte overval op het distributiekantoor van Amersfoort. Daarbij probeerde Wolthuis samen met nog vijf andere RVV-leden bonkaarten voor onderduikers buit te maken. Voor twee van Wolthuis zijn RVV-leden zou deze overval uiteindelijk een fatale afloop krijgen. De Oostenrijkse SS-deserteur Karl Fürgler raakte gewond en werd vlak daarna op zijn onderduikadres door een politiebeambte doodgeschoten. Gijs Hofland werd op zijn vlucht gevangen genomen, kwam in de Weteringschansgevangenis in Amsterdam terecht, en uiteindelijk naar een concentratiekamp in Duitsland gestuurd waar hij om het leven kwam. Na de oorlog werkte Wolthuis een tijd als Rechercheur bij de Politieke Opsporingsdienst (POD), en was hij betrokken bij onderzoek naar oorlogsmisdaden die tijdens de oorlog in Kamp Amersfoort hadden plaatsgevonden. Ook is hij zich altijd blijven inzetten om de feiten rond de mislukte overval op het distributiekantoor van Amersfoort, en met name de moord op Karl Fürgler, boven water te krijgen.

Het archief bestaat uit een groot aantal foto’s, processen-verbaal, verklaringen en correspondenties betreffende POD-onderzoek bij Kamp Amersfoort.

MANHEIM, M.; MANHEIM-COHEN, J.F.; JODENVERVOLGING; AMERSFOORT

Objectnr. 17645

Donkerbruin elektrisch kacheltje van het merk ' Inventum' met los snoer. Met achterop niet goed leesbaar viercijferig nummer (waarschijnlijk 1031).

Het kacheltje was eigendom van het echtpaar Mozes Manheim (3 juni 1882 Rotterdam - 16 juli 1944 Sobibor) en zijn vrouw Jettje Froukje Manheim-Cohen (6 januari 1889 Gorredijk- 16 juli 1944 Sobibor) en stond in hun woning aan de Jacob Catslaan 35 in Amersfoort. Mozes Manheim was bouwkundig tekenaar en werkte bij bureau Schotel, dat later opging in het ingenieursbedrijf Dwars Heederik en Verhey. Toen alle Joden in Amersfoort in de zomer van 1942 opgeroepen werden om zich in Amsterdam te later registreren, kreeg Manheim van diverse collega's een onderduikplek aangeboden. Omdat hij anderen niet in gevaar wilde brengen, sloeg hij dit aanbod af. In Amsterdam werden hij en zijn vrouw opgepakt bij een razzia en kwamen op 20 juni 1943 in Westerbork terecht. Daar kon Jettje Manheim-Cohen als verpleegster werken, maar dat bleek geen afdoende bescherming tegen verdere deportatie naar het Oosten. Op 13 juli 1943 werden de Manheims naar Sobibor getransporteerd, waar zij vrijwel direct na aankomst om het leven werden gebracht. Hun zoon Robert Salco Manheim overleefde de oorlog in onderduik.

WILHELMINA; ORANJEVERERING; AMERSFOORT

Objectnr. 17993

In de oorlog gemaakt portret van koningin Wilhelmina, gesigneerd door [niet goed te lezen] 'Jan van/de Vliet'.

Met achterop: 'Getekend 17 oktober 1942 Amersfoort'

DRAGSTRA, K.; DRAGSTRA, M.; VISSER, C.; SLAGTER; MEIDAGEN 1940; VERZETSGROEP, LO/LKP; ONDERDUIK; RAZZIA; BESTUUR, DUITS TIJDENS BEZETTING; POLITIE, NEDERLANDS; STRIJDMACHT, NEDERLANDS; STRIJDMACHT, KNIL; AMSTERDAM; STEENWIJK; AMERSFOORT; FRIESLAND

Objectnr. 19088

Archief van Karst Dragtstra (geboren te Steenwijk, 1920 - overleden te Zaandam,1998). Verzetsdeelnemer/ Indiëganger.

Tijdens de meidagen verdedigde de Steenwijkse Karst Dragtstra als militair de Afsluitdijk. Vlak na de bezetting ging hij werken als chauffeur bij transportbedrijf “Roeles” op de route tussen Steenwijk en Amsterdam. Dragtstra raakte betrokken bij het verzet (mogelijk de Landelijke Organisatie voor hulp aan Onderduikers). In een Amsterdams café ontmoette hij regelmatig een contactpersoon, waarbij beide zich identificeerde door ieder de helft van een door tweeën gescheurde kalenderplaat op tafel te leggen. In de laadruimte van zijn vrachtwagen vervoerde Dragtstra onderduikers die hij meenam richting Friesland. Tweemaal werd hij door de Duitsers aangehouden. De eerste keer ‘s nachts aan de Friese zijde van de Afsluitdijk. Met een klopsignaal waarschuwde Dragtstra de onderduikers die vervolgens uit de vrachtwagen konden wegvluchten. De tweede keer moest hij mee naar een wachtpost om zich te melden bij een Duitse officier. Eenmaal werd Dragtstra in een Amsterdams café, wachtend op zijn contactpersoon, opgepakt bij een razzia. Hij werd snel vrijgelaten, maar moest tegen betaling een document meenemen: “Beschikkingen van den Commissaris-Generaal voor de Openbare Veiligheid” (zie inventaris). In mei 1943 ontving Dragtstra een oproep voor de Arbeitseinsatz. Hij moest zich in Amersfoort melden, maar sprong voor aankomst uit de trein en dook onder op een adres op het Singel in Amsterdam. Na zijn onderduik ging Dragtstra weer chauffeuren voor Roeles, en organiseerde hij met een groep Steenwijkers voedseltransporten naar het westen. In Steenwijk was hij bevriend met de familie Slager, een Joodse slagersfamilie, die in de tuin van zijn ouders aan de grote paardenmarkt illegaal een koe slachtte. Dragtstra had drie broers die de Arbeitseinsatz ontliepen. Een door onder te duiken, een ander door zijn werk bij de Nederlandsche Spoorwegen, en de derde vanwege zijn te jonge leeftijd. De vader van Dragtstra, een Steenwijkse politieagent, werd in 1942 afgekeurd door zichzelf met opzet te verwonde.

Na de oorlog trouwde Karst Dragstra met Catharina Visser, met wie hij in mei 1943 was verloofd. In mei 1946 vertrok hij als dienstplichtig militair met het schip “M.S. Kota Inten” naar Nederlands-Indië. In 1948 keerde hij terug, en diende hij een verzoek in voor een periodieke uitkering: ‘als bedoeld bij het Besluit Demobilisatievoorzieningen’ (zie inventaris).

Het archief bestaat uit een beschikking die Dragtstra kreeg na zijn arrestatie bij een razzia, alsook een document betreffende de toekenning voor de periodieke uitkering na zijn terugkomst uit Nederlands-Indië in 1948.

DOORENBOS, J.P.J.H.C.; MEIDAGEN 1940; STRIJDMACHT, NEDERLANDS; STRIJDMACHT, DUITS; OORLOGSGRAVEN; OORLOGSSCHADE; OORLOGSHANDELINGEN; EGODOCUMENTEN; AMERSFOORT; HAARLEM; RHENEN

Objectnr. 19252

Album vervaardigd door Johannes Pieter Jacobus Helmich (‘Hens’) Clinge Doorenbos (geboren, Würzburg 9 juni 1884 – overleden, Bussum 11 mei 1978). Oorlogsgetuige.

Plakboek [38 pagina’s] gemaakt van een schrift met voorop de titel: ‘Oorlog van 10 Mei 1940. Van een tocht langs de Grebbe en IJssellinies’. Onder de titel een zwart-wit afbeelding van een ‘Hollands graf’ met onderschrift: ‘Naast de Bestormers Rusten de gesneuvelde verdedigers van de Grebbeversterking’. In het plakboek zijn circa 80 uitgeknipte krantenfoto’s ingeplakt met handgeschreven begeleidende teksten van Clinge Doorenbos met betrekking tot de periode tussen 10 mei 1940 tot en met 25 december 1940. Afbeeldingen hebben onder andere betrekking op: oorlogsschade en oorlogsgraven veroorzaakt door de strijd bij de Grebbelinie, gesaboteerde bruggen over de IJssel en de Waal, het bombardement op Amersfoort, bombardement op Haarlem, internationale oorlogsontwikkelingen en het herdenken van gesneuvelde soldaten. Alsook ingeplakt enkele bonkaarten en distributiebonnen. Achterin het plakboek circa 8 gedichten geschreven door Clinge Doorenbos.