Resultaten

STRIJDMACHT, NEDERLANDS; ZAANDAM; MOBILISATIE

Objectnr. 13027

Oranjekleurig blik voor een gasmasker. Met op het deksel een etiket met de tekst: 'Staatsbedrijf der artillerie-inrichtingen Hembrug (Zaandam) 1938 Gasmaskergelaatstuk III.

SPLINTER, A.J.; STAKING, FEBRUARISTAKING; ZAANDAM

Objectnr. 12051

Archief van A.J. Splinter. De heer of mevrouw A.J. Splinter. Verzetsdeelnemer.

Circulaire van het Afwikkelingsbureau van het Ministerie van Oorlog, datum postmerk (naoorlogs), waarin de heer of mevrouw A.J. Splinter restitutie van het ingehouden loon en de gevorderde boete wegens zijn of haar deelname aan de Februaristaking op de Artillerie-inrichting van Zaandam wordt geboden.

Het archief bevat uitsluitend deze circulaire.

ONSELDER, D.H. VAN; CORPER, J.; SCHOLTEN, G.; VELD, J. IN 'T; GLAZER, E.; VERZETSGROEP, LO/LKP; POLITIEKE STROMING, SOCIAAL-DEMOCRATISCH; UITGEVERIJEN, LEGAAL; FINANCIERING VERZET; BEROEPSGROEP, AMBTENAREN; JOODSE RAAD; JODENVERVOLGING; OORLOGSHUMOR; BEDRIJF, PTT; EGODOCUMENTEN; GIJZELAARSKAMP, SINT MICHIELSGESTEL; CONCENTRATIEKAMP, VUGHT; ZAANDAM

Objectnr. 1020

Archief 'D.H. van Onselder 2'. Dirk Hendrikus van Onselder (Amsterdam, 6 oktober 1906 - Zaandam 8 december 2004). Verzetsdeelnemer.

Dirk van Onselder was lid van de SDAP en sinds 1931 filiaalchef van de boekwinkel van de Arbeiderspers in de Wilhelminastraat 23 in Zaandam (die tijdens de oorlog verplicht werd hernoemd in Raadhuisstraat). Hij stond veel in contact met verzet uit SDAP-kringen in Amsterdam en verspreidde vanuit zijn winkel onder meer de illegale bladen 'De Strijd' en 'Paraat'.

Het uitgebreide archief omvat onder meer geschreven 'Herinneringen' van de joodse Arbeiderspersmedewerker Joseph Corper (Amsterdam, 8-1-1919 – Auschwitz, 31-1-1944) en documenten betreffende G. Scholten, gijzelaar in Sint Michielsgestel. Voorts LO-administratie

MONUMENTEN; STAKING, FEBRUARISTAKING; ZAANDAM; OVERSTEEGEN, T.; POOTERS, W.C.A.; VREEMAN, R.

Objectnr. 15059

Fotoreportage van twaalf foto's in kleur van de onthulling door burgemeester R. Vreeman van het Februaristaking-monument - een groep bronzen figuren op de Wilhelminabrug in het centrum van Zaandam. Datering 26 februari 2001.

Het beeldhouwwerk werd gemaakt door Truus Menger. Wilhelmina (Mien) ten Dam-Pooters legt bij deze gelegenheid bloemen namens het Verzetsmuseum Amsterdam.

PROPAGANDA, VERZET; STAKING, FEBRUARISTAKING; AMSTERDAM; UTRECHT; ZAANDAM

Objectnr. 12147

Vier fotonegatieven rond het thema Februaristaking:

1. voorzijde stakingspamflet Amsterdam
2. achterzijde idem
3. stakingspamflet Zaanstreek
4. stakingspamflet Utrecht

AMSTERDAM; STAKING, FEBRUARISTAKING; HILVERSUM; ZAANDAM

Objectnr. 12205

Vijf locatiefoto's van bedrijven, die tijdens de bezetting aan een staking meededen. Ongedateerde opnamen.

1. tramremise Havenstraat (GVB), voorzijde. De foto is overigens ruim na de oorlog gemaakt. Op de foto is een drieassige tram te zien, deze kwamen pas in 1950 in gebruik
2. idem
3. tramremise Lekstraat, voorzijde
4. Hollandse Seintoestellen Fabriek (HSF), Hilversum
5. interieur Verkade, Zaandam

STAKING, FEBRUARISTAKING; AMSTERDAM; HILVERSUM; ZAANDAM

Objectnr. 12435

Kleurenfoto van een document betreffende de betaling van grote bedragen aan 'zoengeld' die de gemeenten Amsterdam, Hilversum en Zaandam aan de bezetter moesten betalen, vanwege de deelname van hun burgers aan de Februaristaking in 1941. Beeldvullende opname. Opname november 1991.

OPENBARE NUTSBEDRIJVEN; SPIONAGE; ZAANDAM; VERZETSGROEP, LO/LKP; ILLEGALE TELEFOONVERBINDINGEN

Objectnr. 13217

Foto met een detailopname van PTT-centrale in Zaandam. Te zien is een 'verdeler' met vijf 'scheidingsblokken', waar verbindingen van de abonnee-lijnen met de centrale tot stand gebracht werden. Daarin een aantal formica plaatjes waarmee lijnen op last van de bezetter werden afgesloten. Door de illegaliteit werden deze plaatjes voorzien van koperdraadjes waardoor de verbinding illegaal toch tot stand kwam. Datering opname 1944-1945.

BS; ONDERWIJS; ZAANDAM; BRASSER, J.

Objectnr. 5407

Groepsfoto van de Gewestelijke Sabotage-Afdeling (GSA) van BS-gewest II (Noord-Holland-Noord). Geheel rechts Jan Brasser. Voor de LTS, Zaandam. Opname 1945.

PERSOONSREGISTRATIE; POLITIE, NEDERLANDS; ZAANDAM

Objectnr. 13904

Tekstplakkaat met de tekst: 'BEKENDMAKING namens de militairen commissaris distr. Zaandam, dat alle Duitschers en staatloozen, die vroeger de Duitsche Nationaliteit bezeten hebben, zich voor 1 juni aanmelden. Zaandam, 25 mei 1945, C.Roscher'.

RUYTER, G. DE; SABOTAGE; ZAANDAM; BRUIN, J.

Objectnr. 15468

Archief van G. de Ruyter. G. (Gerrit) de Ruyter. Verzetsdeelnemer.

Het archief bevat administratieve documenten van Gerrit de Ruyter, werkzaam bij Artillerie Inrichting Hembrug aan de Zaan. Toegevoegd is een interview.

VOOGD, C.H.; TEWERKSTELLING IN DUITSLAND; ZAANDAM

Objectnr. 15498

Archief van C.H. Voogd. C.H. (Coenraad) Voogd. Tewerkgestelde.

Coenraad Voogd had in de loop van 1943 naar Duitsland moeten vertrekken voor zijn tewerkstelling. Volgens zijn vrouw is hij niet gegaan. Hij had zich bij de Distributiedienst van Zaandam onmisbaar gemaakt.

Het archief omvat documenten en correspondentie betreffende de tewerkstelling.

SCHOLTEN, H.G.; OVERSTEEGEN, W.G.F.; GIJZELAARSKAMP, HAAREN; GIJZELAARSKAMP, SINT MICHIELSGESTEL; ZAANDAM; BLARICUM; POLITIEKE STROMING, SOCIAAL-DEMOCRATISCH; BESTUUR, NEDERLANDS TIJDENS BEZETTING

Objectnr. 10804

Archief van H.G. Scholten. Hubart Gerhard Scholten, geboren 28 april 1886. Gehuwd met Johanna Catharina Scholten-Hoefman, geboren 1 juni 1887.

Het echtpaar H.G. en J.C. Scholten woonde voor de oorlog in Zaandam waar Scholten gemeentesecretaris was. In 1941 kwam hij echter op zodanige wijze in conflict met de bezettingsautoriteiten dat hij met verlof gestuurd werd en later zelfs werd ontslagen. Hij kreeg wel een pensioen, dus blijkbaar was het geen oneervol ontslag. De burgemeester van Zaandam was vervolgens nog enige tijd bezig om hem uit allerlei commissies te krijgen. Toen hij in juni 1942 echter het bevel kreeg via de Sicherheitsdienst om te verhuizen uit de omgeving Zaandam-Amsterdam, gaf dat de burgemeester de mogelijkheid hem uit een commissie te ontslaan, hij woonde immers niet meer in de regio.

In het Grootseminarie in Haaren en het Kleinseminarie Beekvliet in Sint Michielsgestel werden tijdens de oorlog vooraanstaande Nederlanders uit alle geledingen van de samenleving als gijzelaars vastgehouden. Ze werden relatief goed behandeld, maar konden wel doodgeschoten worden als vergeldingsmaatregel voor verzets- en sabotageactiviteiten. H.G. Scholten werd al sinds 13 juli 1942 in Haaren vastgehouden.
In de twee brieven die in deze collectie zijn opgenomen, beschrijft hij onder andere de terechtstelling van enkele medegevangenen. Vanaf november-december 1942 verblijft hij in het andere gijzelaarskamp, Sint Michielsgestel. Uit deze periode zitten schriftjes bij met de weergave van gehouden lezingen en debatten. Om de tijd nuttig door te brengen werden er colleges gegeven en werd er gedebatteerd, vooral over de inrichting van het naoorlogse Nederland. Deze discussies tussen politici en intellectuelen zijn van groot belang geweest voor de naoorlogse politieke ontwikkelingen.
Na de oorlog werd H.G. Scholten opnieuw benoemd als gemeentesecretaris van Zaandam.

Het archief bevat vooral persoonlijke documenten en enige foto's, naast publicaties.
Hoe de documenten van W.G.F. Oversteegen in deze collectie terecht komen is niet bekend. Het gaat hier om een boekhandelaar/uitgever uit Blaricum.

ZAANDAM; BESTUUR, NEDERLANDS NAOORLOGS

Objectnr. 917

Tekstplakkaat van het Militair Gezag met een tekst betreffende een informatieavond over 'bestuursvormen in overgangstijd'. Datering 7 juni 1945.

HULST, W.; SABOTAGE; TRANSPORT; CPN; ZAANDAM

Objectnr. 16315

Twee grote steeksleutels om bouten van rails los te draaien en daarmee een spoorlijn te saboteren. Behoorde toe aan Wim Hulst, een Zaanse communist, maar zou ook door de groep van Bonekamp zijn gebruikt.