SCHELLER, R.W.H.P.; PONTMAN, K.; SIX, P.J.; PERS, LEGAAL; PERS, ILLEGAAL, VRIJ NEDERLAND; KOERIERS; OORLOGSHANDELINGEN; OORLOGSSCHADE; STRIJDMACHT, DUITS; AMSTERDAM; ROTTERDAM; BEESTERZWAAG; DEN HAAG; LONDEN; BELGIË
Objectnr. 19010
Plakboek tijdens de bezettingsjaren vervaardigd door Robert Walter Hans Peter Scheller (geboren, 11-7-1929 -). Verzetsdeelnemer.
-Album met donkerbruine kaft, en op voorzijde en rug in goudgekleurde letters ‘Courant knipsels’ gedrukt. Voorin het album een handgeschreven lijst met data van oorlogshandelingen en aan de oorlog gerelateerde gebeurtenissen in de periode tussen 1-9-1939 (Duitse oorlogsverklaring aan Polen) en 10-5-1940 (Duitse inval in Nederland). Gevolgd door 60, loszittende genummerde dubbele pagina’s, waarvan 48 beplakt met circa 100 fotoafbeeldingen in zwart wit, hoofdzakelijk afkomstig uit het Duitse weekblad “Berliner Illustrirte Zeitung”:
Pagina’s 1-5 met algemene aan de oorlog gerelateerde afbeeldingen.
Pagina’s 6-16 betreft afbeeldingen van Nederland tijdens de meidagen. Onder andere:
-1 afbeelding van Baron van Haersma de With, Nederlands gezant te Berlijn, die de kamer van de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Von Ribbentrop verlaat enekel uren na de Duitse inval in Nederland.
- Afbeelding van Duitse soldaten aan de Nederlandse grens.
- Afbeelding van Duitse stoottroepen in Rotterdam.
- Afbeelding van Duitse paratroepen boven Den Haag.
- Afbeelding van Duitse paratroepen in Den Haag.
- Paginagrote luchtfoto van de aanval op het vliegveld van Katwijk; met daarop handgeschreven genummerde markeringen en opgeplakte legenda.
- Foto’s [6 stuks] van Nederlandse soldaten (waarschijnlijk na de capitulatie).
Pagina’s 18-37 circa 37 afbeeldingen, waarvan circa 25 met getypt bijgeplakt bijschrift, betreffende afbeeldingen van Luxemburg, België, en Frankrijk. Betreft afbeeldingen van onder andere Duitse soldaten/ oorlogshandelingen/ oorlogsschade in de steden Luxemburg, Luik, Zeebrugge, Brussel, Doornik, Amiens, Rethel, Atrecht, Abbeville, Duinkerken, Calais, en Boulogne. Onder andere:
- Afbeelding van Duitse soldaten in Luxemburg.
- Afbeelding van fort Eben-Emael (Luik) na de overgave.
- Afbeelding van Duitse soldaten in Brussel, met handgeschreven bijschrift: ‘17 mei 40’.
- Afbeelding van per fiets en/of auto vluchtende mensen met bagage.
- Afbeelding van gevangenen bij Duinkerken (volgens het bijschrift 88.000 personen).
- Paginagroot verwoest stadsgezicht van Amiens.
- Paginagrote afbeelding van een door Stuka’s verwoest Engels oorlogsschip in een Belgische haven met Duits gedrukt bijschrift: ‘Die wirkung deutscher Bomber’.
-aAbeeldingen [5 stuks], waarvan 3 met het tekenen van de Franse capitulatie, met het oorspronkelijke Duitse onderschrift.
Pagina’s 38-51 met circa 25 afbeeldingen, waarvan 11 met bijgeplakt getypt onderschrift en 2 met oorspronkelijk Duitstalig onderschrift, betreffende Engeland en Londen. Onder andere:
- Afbeeldingen [2 stuks] van in Engeland terugkerende soldaten.
- Serie afbeeldingen [circa 15 stuks] van oorlogsschade in Londen.
- Luchtfoto’s [3 stuks] van bombardementen op Engelse steden waaronder Londen.
- Afbeeldingen [2 stuks] met daarbij het oorspronkelijke Duitse onderschrift, waarvan: 1 met vrouwelijke telefonistes met stalen helmen op het hoofd en tassen noodbepakking aan de stoel, onderschrift: ‘Der kriegerische Anblick Londoner Telefonistinnen’, en 1 paginagrote afbeelding van het standbeeld van koning Richard I (Leeuwenhart) met op de achtergrond het beschadigde Palace of Westminster, met onderschrift: ‘Das Parlamentsgebäude in Londen, wie es heute aussieht’.
Robert Walter Hans Peter Scheller was in de meidagen van 1940 13 jaar oud. In deze periode stelde Scheller een plakboek samen met foto’s uit Duitse tijdschriften, met name uit de "Berliner Illustrirte Zeitung" (BIZ bestond van1892 tot en met 1945), die zijn vader kocht. In de periode tussen juni 1944 en mei 1945 begon scheller, inmiddels 17 jaar, met verzetswerk. Dit betrof onder andere koerierswerk, zoals het wegbrengen van munitie voor stenguns en geweren voor een knokploeg. In juli/ augustus 1944 kreeg scheller van zijn contactpersoon, Karel Pontman, opdracht om een persoonsbewijs (PB) naar een onderduiker in Beesterzwaag (Friesland) weg te brengen. Dit persoonsbewijs zat, verpakt in vetvrij papier, verborgen in een verjaardagstaart. Met verjaardagstaart en een halve zigzaggend doormidden geknipte ansichtkaart ging Scheller per trein naar Beesterzwaag. Het betreffende adres bevond zich in de Dorpsstraat, waar ook het hoofdkwartier van de Nederlandse Landwacht was gevestigd. Aan de vrouw die de deur opendeed gaf Scheller een wachtwoord dat hij kwam voor ‘bakker Spaargaren’. Alvorens hij werd toegelaten werd uit een bloempot de andere helft van de ansichtkaart gepakt en gecontroleerd of deze paste op de helft die Scheller bij zich had. Scheller was ook actief voor het illegale blad “Vrij Nederland”. Tijdens de hongerwinter van 1944 typte hij met een draagbare schrijfmachine stukken die op stencil werden gezet, en die per wijk afgepast aan koeriersters werden meegegeven. In opdracht van “Vrij Nederland” plakte Scheller in Amsterdam Duitstalige pamfletten op in de omgeving van plekken waar Duitse soldaten waren gestationeerd. Onder andere het Amsterdams Lyceum waar de Ordnungspolizei (Grüne Polizei) was gevestigd. Scheller onderhield vriendschap met het nichtje van verzetsman Piet Six (Pieter Jacob Six 1894-1986), die bij het gezin van zijn nichtje ondergedoken zat. Toen Scheller eens de straat in kwam fietsen zag hij hoe gemeente ambtenaren in een tent, volgens verklaring van Six zijn nichtje, een directe verbinding aanlegden tussen hun huis en het hoofdkwartier van Rijkscommissaris Seyss-Inquart. Zie VMA 19209 voor archief van R.W.H.P. Scheller.
