Resultaten

SMEER-PAGRACH, B.; SMEER, E.; GAZAN, H.; POL, J. VAN DER; CONCENTRATIEKAMP, WESTERBORK; CONCENTRATIEKAMP, SOBIBOR; EGODOCUMENTEN; JODENVERVOLGING; HOLTEN

Objectnr. 17991

Archief van Betta Smeer-Pagrach ( 19-6-1889 - Sobibor, 28-5-1943). Oorlogsslachtoffer.

In mei 1943 werd weduwe Betta Smeer-Pagrach uit Holten, moeder van 3 dochters en 2 zonen, op transport naar Westerbork gezet. Vlak voor en tijdens het transport kon Betta Smeer-Pagrach aan familieleden berichten schrijven, geadresseerd aan H, Gazan te Holten, die zij uit de trein wist te gooien. Vanuit Westerbork werd zij uiteindelijk op transport gezet naar het concentratiekamp Sobibor, waar Betta Smeer-Pagrach een maand later om werd gebracht. Haar twee zonen, Nathan (1913 - 1944) en Benjamin (1914 -1944) waren in 1942 al gedeporteerd en overleefden de oorlog evenmin, alsook dochter Betje (1919 -1943), die net als haar moeder in 1943 in Sobibor omkwam. De twee andere dochters, Engeltje en Dineke Smeer, konden onderduiken. Engeltje kwam in Amsterdam bij de familie van der Pol in huis, waar nog diverse andere onderduikers uit Holten zaten, waaronder (mogelijk familieleden) Hendrie Philip (Harry) Gazan (1918- 1996), Louis Gazan (1920-1990), en Abraham (Bram) Gazan (1917-1986). Engeltje en Dineke Smeer overleefden allebei als enige van het gezin Smeer de oorlog. In 1951 trouwde Engeltje met de jongste zoon van haar onderduikgezin, Joop van der Pol. Zie ook VMA 19370 voor foto's van Engeltje Smeer.

Het archief bestaat uit 3 drie berichten van Betta Smeer-Pagrach gericht aan familieleden.

SMEER, E.; SMEER, D.; SMEER, N.; SMEER, B.; GAZAN, H.P.; GAZAN, L.; GAZAN, A.; SMEER-PAGRACH, B.; POL, J. VAN DER; JODENVERVOLGING; ONDERDUIK; CONCENTRATIEKAMP, WESTERBORK; CONCENTRATIEKAMP, SOBIBOR; AMSTERDAM; HOLTEN

Objectnr. 19370

2 naoorlogse zwart-wit foto’s van Engeltje Smeer.

(I). Portretfoto van Engeltje Smeer. Betreft een foto van Engeltje Smeer die wegkijkt van de camera. Aan de achterzijde handgeschreven: ‘1947, Engeltje Smeer’.
(II). Zwart-wit foto van Engeltje (waarschijnlijk) samen met Joop van der Pol. Aan de achterzijde handgeschreven: ‘28 December 1947 Winterswijk bij Wevers’, en toegevoegd: ‘Engel en Joop’.

In mei 1943 werd de moeder van Engeltje Smeer, weduwe Betta Smeer-Pagrach uit Holten, op transport naar Westerbork gezet. Vanuit Westerbork werd Betta Smeer-Pagrach naar het Duitse concentratiekamp Sobibor getransporteerd, waar ze een maand later om het leven werd gebracht. De twee broers van Engeltje Smeer, Nathan (1913 - 1944) en Benjamin (1914 -1944), waren al in 1942 gedeporteerd en overleefden de oorlog evenmin. Alsook een van haar twee zussen Betje (1919 -1943), die net als haar moeder in 1943 in Sobibor omkwam. Engeltje en haar enig overgebleven zus, Dineke Smeer, konden onderduiken. Engeltje kwam in Amsterdam bij de familie Van der Pol in huis, waar nog diverse andere onderduikers uit Holten zaten, waaronder (mogelijk familieleden) Hendrie Philip (Harry) Gazan (1918- 1996), Louis Gazan (1920-1990), en Abraham (Bram) Gazan (1917-1986). Engeltje en Dineke Smeer overleefden allebei als enige van het gezin Smeer de oorlog. In 1951 trouwde Engeltje met de jongste zoon van haar onderduikgezin, Joop van der Pol. Zie ook VMA 17991 voor het archief van Betta Smeer-Pagrach, en VMA 19372 voor een foto van Hendrie Philip ('Harry') Gazan.

GAZAN, H.P.; GAZAN, G.; GAZAN, A.; GAZAN, L.; BERG, B.; DEKKER, L.C.; OVERVALLEN; VERRAAD; JODENVERVOLGING; ONDERDUIK; CONCENTRATIEKAMP, WESTERBORK; CONCENTRATIEKAMP, AUSCHWITZ; HOLTEN; AMSTERDAM

Objectnr. 19372

Foto van Hendrie Philip (‘Harry’) Gazan (Holten, 25-10-1918 – Deventer, 7-10-1996). Onderduiker/Verzetsdeelnemer.

-Ongedateerde zwart-wit foto van Hendrie Philip (‘Harry’) Gazan, samen Louise Dekker. Harry Gazan gekleed in een pak met de handen in zijn zakken. Aan zijn rechterzijde Louise Dekker, gekleed in een bloemetjesjurk met haar linkerarm door de rechterarm van Harry gestoken.

De uit Holten afkomstige Harry Gazan was een van de tien kinderen van het echtpaar Gompert (‘Herman’) Gazan en Betje Berg. De vader van Harry Gazan was slachter en slager van beroep, en tijdens de oorlogsjaren leider van een Holtense verzetsgroep die overvallen pleegde op overheidsgebouwen en distributiekantoren. Gompert Gazan werd verraden door een infiltrant, gearresteerd en uiteindelijk in de gevangenis, uit wraak wegens de liquidatie van zijn verrader door het verzet, gemarteld en dood geranseld. De moeder van Harry Gazan werd op 10 september 1943 met vijf van haar kinderen afgevoerd naar Westerbork, en op 8 februari 1944 naar Auschwitz gedeporteerd. Daar werden zij direct na aankomst op 11 februari om het leven gebracht. Harry Gazan kon samen met twee van zijn broers, Louis en Abraham (‘Bram’) Gazan, in Amsterdam onderduiken bij het gezin Van der Pol. Tijdens de onderduik periode zou Harry Gazan (onbekend in welke hoedanigheid) actief zijn geweest voor het verzet. Harry en zijn broers Louis en Abraham waren de enige leden van het gezin Gazan die de oorlog overleefden. In 1945 trouwde Harry Gazan met Louise Christina Dekker (1924), en vestigden zij zich in de Oranjestraat in Amsterdam.